Yıldız Savaşları | Shaq-Kobe

Emre Avvuran

Shaq-Kobe…

 

NBA sözlüğü diye bir şey oluştursak herhalde bize çok fazla anlamı ifade ederdi bu iki isim. “Dominasyon”, “ Büyük savaş” veya “Çıkar ilişkisi”.

 

Bize farklı anlamları ifade eden bu ikiliyi sadece 1 açıdan ele almak çok zor. Eğer bu ikili insan ilişkisine bir ders çıkarma amacıyla bakarsak bizim için çok faydalı olur. Birbirini sevmeyen ve hatta istemeyen bu 2 adam aslında bize çok önemli kazanımlar sundu. Aradaki bütün anlaşmazlıklara rağmen sahaya çıktıkları anda işlerini yaptılar. Sahada birbirlerine karşı ne kadar saygı duymaları gerekiyorsa duydular, ne kadar paylaşımcı olmaları gerekiyorsa oldular. Bu, işine olan saygının önemini bize gösteren mükemmel bir örnek. Bu yüzdendir ki başta bahsettiğim sözlüğün yazarı ben olsaydım “Shaq & Kobe” kavramının karşısına 1. anlam olarak “çıkar ilişkisi” yazardım..

 

shaq kobe ile ilgili görsel sonucu

 

Gelin bu ilişkiyi başından sonuna kadar bölümlere ayırarak ele alalım.

 

 

KURULUŞ

 

 

Shaq ve Kobe’nin takıma katılışı asla plansız ve rastgele değildi. Bu planın ana uygulayıcısı ise Jerry West’ti..

 

 

Shaq, Orlando’da harika işler çıkarıyordu. Yanında ise Penny Hardaway vardı. Hardaway, Shaq ile oynadığı son 2 yıl ve Shaq gittikten sonraki 2 yıl olmak üzere toplam 4 kez all-star olmuş genç bir oyuncuydu fakat bu 2’li 1 defa ilk turda, 1 defa konferans finalinde ve 1 defa da NBA finalinde olmak üzere tam 3 kez süpürüldü. Bu yüzden Shaq ayrılığı kafasına koymuştu.

 

 

Kaybetmekten bıkmış ve artık kazanmak isteyen Shaq için Jerry West devreye girdi ve Shaq’ı Lakers’a kazandırmak için büyük riskler alarak takımın yarısını boşalttı. Shaq’a ise şampiyonluğun garantisini şu sözlerle verdi;

 

 

“ Biraz sabırlı olursan başarıya ulaşacağız. 17 yaşında bir çocuk keşfettim, eğer onun gelişimi için sabredersen beraber çok fazla şampiyonluk yaşayabilirsiniz…”

 

 

Jerry West bunları Shaq’a anlatırken onu ikna etmek için palavralar savurmuyordu. Jordan henüz daha lige girmeden önce Jordan ile Nike çalışanı olarak anlaşma sağlayan Sonny Vaccaro bu sefer daha Kobe lige girmeden Kobe ile Adidas çalışanı olarak anlaşma sağlamıştı. Bu anlaşma olduğunda Kobe henüz 17 yaşındaydı ve lise sondaydı…

 

 

 

 

Kobe bir Laker olmak istediği için Vaccaro, Kobe için West ile bir deneme antrenmanı hususunda anlaştı. Vaccaro deneme gününü şöyle anlatıyor: “ West antrenmanın ortasında sandalyesinden fırladı ve -Bu çocuk bir Laker olmalı. Sonunda aradığımı buldum- dedi.”

 

 

Shaq’ı getirmek için Kobe’yi ona anlatan West ve Lakers yönetimi için büyük bir problem vardı. Lakers o sene 24. Sıra seçim hakkına sahipti ve bu sıra Kobe için çok geride kalıyordu. İşte tarihe geçecek o plan şimdi devreye konulabilirdi.

 

 

Lakers öncelikli olarak draft sıralamasında biraz öne çıkmalıydı. 24’ten 13’e çıkmak için Lakers Hornets’e 1995-96 yılında maç başına 31 dakika süre verdiği Vlade Divac’ı verdi. Artık 13. Sıra Lakers’a aitti ama bu da yeterli değildi. Burada Sonny Vaccaro devreye girdi. Ortada Laker olmak isteyen bir Kobe ve onu çok isteyen bir Lakers vardı. Kobe’yi deneyen tüm takımlar onu beğeniyordu ama 76’ers liseden gelecek birini seçmek yerine daha garantiye gidip 21 yaşındaki Iverson’ı 1. Sıradan seçeceğini Vaccaro’ya bildirdi. Vaccaro geriye kalan takımlar için ise şu yolu izledi: Draft günü gelene kadar Kobe hakkında uydurma haberler sızmasını sağladı ve yalanlarla onun seçilmesini engelledi. Vaccaro bu yollarla net olarak 5-6 takımın Kobe’yi seçmesini engellediğini Kobe Laker olduktan sonra açıkladı.

 

 

Draft günü geldiğinde Lakers işi sıkı tutuyordu. 13. Sıranın sahibi Hornets, draft başladığında bile kimi seçeceğini bilmiyordu. Seçim sırası Hornets’e gelmeden 5 dakika önce Lakers yönetimi Hornets’i telefonla arayarak “Kobe’yi seçin” talimatını verdi ve belki de tarihin en büyük yöneticilik başarısıyla Kobe bir Laker oldu.

 

 

YÜKSELİŞ

Kobe henüz genç bir çocuktu ve gelişmesi gerekiyordu. 1997’de 19 yaşındayken smaç yarışmasına katılıp şampiyon olan Kobe, o günlerde bile zihniyet olarak çok farklı değildi, cesurdu.

 

 

1997 playofflarında Utah karşısında sorumluluk almak istedi ancak başaramadı. 5 dakikada 4 airball atan Kobe’yi teselli eden ilk kişi Shaq olacaktı. “Sen çok büyük bir oyuncu olacaksın.”

 

 

1998 yılında Kobe Bryant tarihin en genç allstarı olurken Shaq, düzenli olarak allstar seçiliyordu. NBA’in en iyi 5’ine seçiliyordu ve belki de Kobe’nin 1 seviye daha atlamasını bekliyordu.

 

 

 

 

1999 yılında Shaq NBA’in en iyi 2. Beşine girerken Kobe ise 3. Beşine girmeyi başardı ve Lakers Spurs’e elenerek playofflara yine veda etti.
Zaman geçiyordu Shaq 27 yaşına gelmişti ve hala bir yüzüğü yoktu. Kobe ise 21 yaşındaydı ve artık hazırdı.

 

 

ZİRVE

1999-2000 sezonuna geldiğimizde işte o dominasyon başladı.

 

 

Shaq 2000 yılının sayı kralı ve normal sezon MVP’si olurken en iyi 2. Savunma beşine girdi. Kobe ise ligin en iyi 2. beşine ve en iyi savunma beşine seçilmişti. Lakers o sezonu 67 galibiyetle bitirdi. Playoffta önce Kings serisini 3-2 kazandılar –o zaman ilk tur 5 maç üzerinden onanıyordu- ardından Suns’ı 4-1 devirdiler, sonra meşhur 7. Maç geri dönüşünü barındıran Portland serisini 4-3 kazandılar ve NBA finaline kaldılar. NBA finalinde Pacers’ı da 4-2 eleyip threepeat’in ilk adımını attılar.

 

 

 

 

2001’e geldiğimizde Shaq normal sezonda en iyi beşe ve en iyi 2. Savunma beşine girdi, Kobe ise ligin en iyi 2. Beşine ve en iyi 2. savunma beşine girdi. Lakers sezonu 56 galibiyetle kapattı. Zirvenin de zirvesi ise 2001 playofflarıydı. Lakers toplam 16 playoff maçının 15’ini kazandı ve rakiplerini tam anlamıyla ezdi. O yıl sırasıyla Portland, Sacramento ve Spurs’ü süpüren Lakers tek kaybını finalde evinde Philadelphia’ya karşı aldı ve 4-1 ile şampiyon oldu.

 

 

 

 

2002 ise threepeat’in son halkasıydı. 2002 yılında Shaq en iyi 5’e girerken Kobe ise en iyi 5’e ve en iyi 2. Savunma beşine girdi. Ayrıca o yıl Shaq MVP sıralamasında 3. Olurken Kobe ise 5. Oldu ve aynı takımdan 2 kişi MVP oylamasında ilk 5’e girerek ne kadar dominant olduklarını gösterdiler. 2002 playofflarında ise Lakers sırasıyla Portland, Spurs ve Kings’i eleyerek finale çıktı ve finalde Nets’i süpürerek threepeat’i tamamladı.

 

 

 

 

DÜŞÜŞ VE YIKILIŞ

Başarı her zaman olumzuslukları kamufle eder. Bu 2 adam aslında ne kadar tartışsalar da sahada bunu görmezden geliyorlardı. Kobe her zaman antrenmanlarda öfkeli olan, zaman zaman egosu kabaran, genç ve serseri tipli bir oyuncuydu. Shaq’a göre Kobe gösteriş meraklısıydı. Phil Jackson bundan rahatsız olup ilk yıllarında Kobe’yi takaslamak bile istemişti ancak Lakers yönetimi her zaman Kobe’nin yanında saf tutmuştu. Çünkü yeteneklerine ve çalışma azmine çok güveniyorlardı. Kobe ise Shaq’ın çalışma azminden şikayetçiydi. Mesela Kobe Shaq’ın ilk yüzükten sonra 2001 sezon başı kampına çok formsuz gelmesinden dolayı çileden çıkmıştı. Ayrıca Shaq’a göre Kobe öne çıkmak isteyen, uyumsuz ve takım arkadaşlarına karşı saygısız biriydi. Kobe ise Phil Jackson’ın her zaman Shaq’ın tarafında olduğunu ve kendisini hiç anlamadığını düşünüyordu. Kobe’ye göre geri dönülemez sorunun başı ise Shaq’ın telefonda eski takım arkadaşı Hardaway ile konuşup onu Lakers’a aldırmak ve bunu Kobe takası ile yaptırmak istemesiydi.

 

 

Tabi bu bahsettiğim şeyler, yan etkenler veya bahaneler de olabilir. Derinden ve aslen bu ilişkiyi bitiren sorun ise öne çıkma arzusu ve artık 1 takıma sığmayan 2 büyük ego…

 

 

2003 yılına geldiğimizde Lakers 50 galibiyet alabilmişti. Shaq yine ligin en iyi 5’ine ve en iyi 2. Savunma beşine girerken Kobe, hem en iyi 5’e hem de en iyi savunma beşine seçilmişti. 2003 playofflarında Lakers ilk turda Minnesota’yı geçse de 2. Turda Spurs’e elenmekten kurtulamadı ve Spurs o sezonu şampiyon olarak tamamladı.

 

 

Takım 2003’te aslında saha içinde problemler yaşasa da şampiyona elenilmiş olması ve Shaq ile Bryant’ın hala bireysel olarak çok iyi olması tüm sorunları 1 kez daha halı altına süpürmeyi tercih etmelerine neden olacaktı.

 

 

 

 

Asıl yıkılış 2004.. 2004 yılı oyuncu kalitesi ya da teknik sıkıntılardan çok zihinsel eksiklikler ve kişisel uyum problemlerinden ötürü felakete dönüştü.
Takıma katılan yüzüksüz starlar Karl Malone ve Gary Payton ile beraber Lakers yine 56 galibiyet alabildi. Shaq ve Kobe en iyi beşe girebildi, Kobe yine en iyi savunma beşine girdi ama sorunlar çok başkaydı.

 

 

Kobe tecavüz davası ile başını belaya sokmuştu. Bir kadın Kobe’nin ona tecavüz ettiğini iddia ediyordu. Kobe ise böyle bir ilişkinin olduğunu ama bunun tecavüz olmadığını savunuyordu. Kobe sürekli dava ile uğraşırken antrenmanlardan geri kalıyordu hatta bazı maçlara katılamıyordu. Kariyerinin mükemmel bir döneminde böyle bir şeyle karşılaşan Kobe bunalımdaydı ve öfke problemi yaşıyordu. Koç ona anlayışla yaklaşsa da bu durum takımda soğukluğa neden oluyordu. Öte yandan Shaq ve Malone da sakatlıklarla uğraşıyordu. O yıl Kobe 27, Shaq 25, Malone ise tam 40 maç kaçırdı. Tüm bunlar yetmezmiş gibi koç Jackson, Payton ile uğraşıyordu. Jackson’a göre Fisher Payton’dan iyiydi ve Payton kendini hala çok iyi sanıyordu. Koç Fisher’ı oynatmak istiyordu ama Payton bu durumda olumsuz hava yarattığı için Phil Jackson ilk 5’te onu oynatmak zorunda kalıyordu.

 

 

 

 

2004 playofflarında gelindiğinde Lakers sırasıyla Rockets, Spurs ve Timberwolves’ı eleyerek finale çıkıyordu ama karşısında belki de tarihin en iyi savunma takımı olan Detroit’i buluyordu.
Yüzüksüz yıldızlardan Malone hücumda koçun beklediğini veriyordu ve bu finalde önemliydi çeşitlilik açısından. 2004 finalinde Kobe ve Shaq gerçekten çok kötü performanslar sergilediler. Her şeye rağmen 2. maçı kazandılar ama sonrasında 3. maçta Malone sakatlandı ve sakat sakat 4. maça çıkıp iyice kendini bitirerek son maça hiç çıkamadı ve Detroit 4-1 ile seriye ve belki de büyük ikiliye son noktayı koydu..

 

 

 

 

2004 yılı sonunda iki yıldız da yönetime diğer yıldızın gönderilmesi için rest çekiyordu. Bu ayrılıkla ilgili en önemli 2 detayı ayrılan yıldız olan Shaq bize veriyor.

 

 

“ Yönetime gittim ve 1 takımda 2 maksimum kontrata yer yok dedim. O an bana bakışlarından gideceğimi anlamıştım.”
“Ayrılmak istemiyordum ama 1 yerde 2 kral olmazdı ve izlediğim tüm mafya filmlerinde genç patron yaşlı olanı bitirirdi.”

 

 

Lakers, seçimini genç yıldızından yana kullanmıştı. Kobe ile 2004 yılında tam 7 yıllık yeni bir sözleşme imzaladılar ve Kobe 20 yıl boyunca Lakers forması giyen tek oyuncu olarak tarihe adını yazdırdı.
Shaq bütün finallerde MVP olmasına rağmen asla Kobe’ye bu yönde bir göndermede bulunmamıştı, aksine her seferinde kendilerini tarihin en iyi 2’lisi olarak tanımlamıştı. Kobe ise “Phil yanıma geldi ve -Finale çıkana kadar takım senin ama finalde oyun liderimiz Shaq olmalı çünkü doğuda ona karşı duracak bir pivot yok dedi. Ben de onun dediğini yaptım. Ben, yüzükler için istatistik ve ödülleri hiçe saydım- diye bir açıklama yaparak kendisinin fedakarlıklarda bulunduğunu anlatmıştı.

 

 

Kimilerine göre gerekenden erken biten, kimilerine göre 2003’te zaten bitmiş olması gereken bu ilişki 1 sene rötar yaparak sonlanmış oldu.

 

 

 

 

“Aralarındaki sorunlar olmasa daha fazlası olur muydu?” ya da “Aslında birbirlerini geçmek ve öne çıkmak için yaptıkları bu rekabet onları başarıya götürdü.” gibi düşünceler bir yana, biz basketbol izleyicilerine çoğu olumlu olmak üzere bir çok hatıra bıraktılar.

 

 

 

 

NBA tarihinin en dikkat çekici bölümlerinden biri olan bu dönemi zamanda yolculuk yaparak beraber irdeledik. Şüphesiz ki bu dönem ve bu oyuncular arasındaki tartışma sonsuza kadar devam edecek. Geriye ise Shaq-Kobe-Phil Jackson arasındaki ironik “üçgen” ilişki kalacak.

 

 

Bunlar da ilginizi çekebilir: